1. Önce ne yaptığını netleştir

Bir işletmenin en büyük sorunu çoğu zaman dış etkenler değildir. İşin kendisinin ne olduğunun tam bilinmemesidir. “Biz tam olarak ne yapıyoruz?” sorusuna net cevap yoksa, düzen de kolay kolay kurulmaz.

2. Bu işi neden yaptığını kendine dürüstçe söyle

Para kazanmak başka bir şeydir, geçinmek başka. Büyümek bambaşka bir hedef. Amaç karışık olursa kararlar da karışır. Bu yüzden önce niyeti netleştirmek gerekir.

3. Paranın nereden geldiğini yazılı hale getir

Birçok işletmeci paranın geldiğini hisseder ama nereden geldiğini net olarak bilmez. Hangi iş, hangi ürün, hangi hizmet gerçekten para kazandırıyor; bu yazılmadan sistem kurulmaz.

4. Her işin kâr getirdiğini varsayma

Çok iş yapmak çoğu zaman güven verir. Ama yoğunluk kâr anlamına gelmez. Bazı işler sadece vakit alır, bazıları ise doğrudan zarar yazar. Bu farkı görmek zor ama gereklidir.

5. Paranın nereye gittiğini saklamadan gör

Giderler genelde rahatsız eder, bu yüzden bakmak istenmez. Ama bakılmayan gider büyür. Kira, mal, vergi, fatura… Hepsi aynı ciddiyetle ele alınmalıdır.

6. “Küçük gider” kavramına fazla güvenme

Tek başına küçük görünen harcamalar bir araya geldiğinde işletmenin nefesini keser. Asıl kaçaklar genelde burada olur.

7. Günlük para hareketini bil

Gün sonunda kasaya, bankaya, karta bakılmıyorsa kontrol kaybedilir. Para giriyor olabilir ama önemli olan günün sonunda ne kaldığıdır.

8. Kart, nakit ve banka parasını ayır

Hepsi aynı para gibi görünür ama değildir. Nerede ne kadar para olduğu bilinmezse yanlış kararlar kaçınılmaz olur.

9. Her işi belgeyle yapmaya alış

Belgesiz iş kısa vadede kolay gelir ama uzun vadede sorun üretir. Fatura ve fiş düzeni, sadece vergi için değil, düzen için de gerekir.

10. “Sonra hallederiz” cümlesini azalt

İşletmeler genelde bu cümleyle yorulur. Sonra denilen işler birikir, karmaşaya dönüşür. Küçükken halledilen işler, büyük sorunların önüne geçer.

11. Para ile temas eden kişileri netleştir

Parayı kim alıyor, kim ödüyor, kim kontrol ediyor? Bu sorular net değilse sistem zayıf demektir. Herkesin her şeye erişmesi güven değil, risktir.

12. Yetki az, kontrol net olsun

Yetki dağıtılırken cömert olmak çoğu zaman hataya yol açar. Az ama net yetki, sağlıklı bir düzenin temelidir.

13. Ayda bir durup tabloya bak

İş sürekli koşarak yönetilmez. Ayda bir durmak, rakamlara bakmak, durumu anlamak gerekir. Bakılmayan iş sahibini yönetir.

14. “Bu ay gerçekten kazandım mı?” diye sor

Ciro çoğu zaman yanıltır. Önemli olan elde kalan paradır. Bu soru sorulmuyorsa sistem eksiktir.

15. Borcun yönünü takip et

Borç azalıyorsa başka, artıyorsa başka bir tablo vardır. Borç fark edilmeden büyür, sonra ağırlaşır.

16. Vergiyi sürpriz gibi yaşamamaya çalış

Vergi her zaman vardır. Sürpriz olması, hazırlıksız yakalanmaktan kaynaklanır. Önceden bilinen yük, daha kolay taşınır.

17. Para kazandırmayan işleri ayırt et

Her iş devam etmek zorunda değildir. Zarar eden işi sürdürmek çoğu zaman duygusal bir karardır. Oysa sistem duyguyla değil, veriyle çalışır.

18. Çok çalışıp para kazanamıyorsan sistemi sorgula

Sorun genelde çalışmamak değildir. Yanlış yerde, yanlış şekilde çalışmaktır. Bu fark görülmeden çözüm bulunmaz.

19. Kurulan düzeni korumak en zor kısımdır

Sistem kurmak bir aşamadır, sürdürmek başka. Bugün yapılmayan takip, yarın iki kat iş olarak geri döner.

20. Son olarak şunu kabul etmek gerekir

Para kazanmak önemlidir ama yeterli değildir.
Asıl mesele, kazanılan paranın işletmede kalmasını sağlayacak bir sistem kurabilmektir.